Ο Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο μιας αρχικής περιορισμένης στρατιωτικής επίθεσης κατά του Ιράν, προκειμένου να το αναγκάσει να ικανοποιήσει τις απαιτήσεις του για μια πυρηνική συμφωνία, αναφέρει δημοσίευμα της Wall
Όπως αναφέρεται, πρόκειται για ένα πρώτο βήμα που θα έχει ως στόχο να πιέσει την Τεχεράνη να συνάψει συμφωνία, χωρίς όμως να φτάσει στο σημείο μιας πλήρους επίθεσης που θα μπορούσε να προκαλέσει σημαντικά αντίποινα.
Η αρχική επίθεση, η οποία αν εγκριθεί θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί εντός των επόμενων ημερών, θα στοχεύει σε μερικές στρατιωτικές ή κυβερνητικές εγκαταστάσεις, σύμφωνα με πηγές που είναι εξοικειωμένες με το θέμα και μίλησαν στην εφημερίδα.
Εφόσον το Ιράν εξακολουθήσει να αρνείται να συμμορφωθεί με την εντολή του Τραμπ να τερματίσει τον εμπλουτισμό ουρανίου, οι ΗΠΑ σύμφωνα με τις ίδιες πηγές θα προχωρήσουν σε μια ευρεία εκστρατεία εναντίον των κυβερνητικών εγκαταστάσεων, με πιθανό στόχο την ανατροπή του καθεστώτος της Τεχεράνης.
Η πρώτη επιλογή περιορισμένης επίθεσης, η οποία δεν έχει αναφερθεί προηγουμένως, σηματοδοτεί ότι ο Τραμπ ενδέχεται να είναι ανοιχτός στη χρήση στρατιωτικής δύναμης όχι μόνο ως επίπληξη για την αποτυχία του Ιράν να καταλήξει σε συμφωνία, αλλά και για να προετοιμάσει το έδαφος για μια συμφωνία φιλική προς τις ΗΠΑ.
Ένα από τα άτομα που μίλησαν στην εφημερίδα ανέφερε ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να εντείνει τις επιθέσεις του, ξεκινώντας με μικρές και προχωρώντας σε ευρύτερες, έως ότου το ιρανικό καθεστώς είτε σταματήσει το πυρηνικό του πρόγραμμα είτε προχωρήσει σε κάποια μείωση.
Δεν ήταν δυνατό να προσδιοριστεί πόσο σοβαρά εξετάζει ο Τραμπ αυτή την επιλογή μετά από εβδομάδες διαβουλεύσεων, αν και ανώτεροι σύμβουλοί του την έχουν προτείνει επανειλημμένα. Οι πρόσφατες συζητήσεις έχουν επικεντρωθεί περισσότερο σε εκστρατείες μεγαλύτερης κλίμακας, σύμφωνα με αξιωματούχους.
Οι προειδοποιήσεις και οι συνομιλίες
Ορισμένοι αξιωματούχοι και αναλυτές των ΗΠΑ έχουν προειδοποιήσει ότι τέτοιες επιθέσεις θα ενθάρρυναν αντίποινα από το Ιράν, ενδεχομένως εμπλέκοντας τις ΗΠΑ σε έναν ευρύτερο πόλεμο στη Μέση Ανατολή και θέτοντας σε κίνδυνο τους περιφερειακούς συμμάχους.
Ωστόσο σύμφωνα με αξιωματούχους ο Τραμπ δεν έχει ακόμη αποφασίσει αν θα διατάξει επίθεση οποιασδήποτε κλίμακας, παρόλο που εξετάζει επιλογές που κυμαίνονται από μια εβδομάδα επιθέσεων για να επιβάλει αλλαγή καθεστώτος έως μια μικρότερης κλίμακας σειρά επιθέσεων κατά της ιρανικής κυβέρνησης και στρατιωτικών εγκαταστάσεων.
Νωρίτερα, την Πέμπτη, ο Τραμπ δήλωσε ότι θα αποφασίσει τις επόμενες κινήσεις του σχετικά με το Ιράν εντός 10 ημερών και λίγο αργότερα, είπε στους δημοσιογράφους ότι το χρονοδιάγραμμά του ήταν το πολύ δύο εβδομάδες. «Θα κάνουμε μια συμφωνία ή θα επιτύχουμε μια συμφωνία με τον ένα ή τον άλλο τρόπο», είπε χαρακτηριστικά.
Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Άνα Κέλι, αρνήθηκε να συζητήσει ποια πορεία θα ακολουθήσουν οι ΗΠΑ, λέγοντας ότι «μόνο ο πρόεδρος Τραμπ ξέρει τι μπορεί ή δεν μπορεί να κάνει».
Στο διπλωματικό μέτωπο, ανώτεροι αξιωματούχοι των ΗΠΑ συναντήθηκαν αυτή την εβδομάδα με τους Ιρανούς ομολόγους τους για διαπραγματεύσεις. Οι ΗΠΑ θέλουν να τερματιστεί το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και να επιβληθούν περιορισμοί στο πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν και στην υποστήριξη των περιφερειακών ένοπλων αντιπροσώπων. Το Ιράν έχει απορρίψει μια τέτοια συμφωνία και μέχρι στιγμής έχει προσφέρει παραχωρήσεις όσον αφορά τις πυρηνικές του προσπάθειες όπως την «αραίωση» του σε υψηλό βαθμό εμπλουτισμένου ουρανίου. Για άλλη μια φορά αρνήθηκε ότι είχε ποτέ επιδιώξει να αποκτήσει πυρηνικά όπλα.
Παρόμοιο ενδεχόμενο για τη Βόρεια Κορέα στην πρώτη θητεία Τραμπ
Η σκέψη του Τραμπ για μια μικρότερη αρχική επίθεση, επανέφερε στο προσκήνιο μια συζήτηση που είχε κατά την πρώτη θητεία του, σχετικά με ένα «αιματηρό χτύπημα» στη Βόρεια Κορέα. Συγκεκριμένα, το 2018, κατά τη διάρκεια μιας περιόδου έντονης ρητορικής σχετικά με τα πυρηνικά μεταξύ Ουάσιγκτον και Πιονγιάνγκ, η πρώτη κυβέρνηση Τραμπ εξέτασε το ενδεχόμενο περιορισμένης, προληπτικής επίθεσης κατά της Βόρειας Κορέας. Η κίνηση αυτή θα έδειχνε πόσο σοβαρά εννοούσαν οι ΗΠΑ το τέλος του πυρηνικού προγράμματος της Πιονγιάνγκ.
Τελικά ο Τραμπ και η ομάδα του αποφάσισαν να μην επιτεθούν στη Βόρεια Κορέα. Αντ’ αυτού, ξεκλινησαν διπλωματικές συνομιλίες με τον ηγέτη της Βόρειας Κορέας Κιμ Γιονγκ Ουν, αν και τρεις συναντήσεις δεν κατάφεραν να πείσουν τον αυταρχικό ηγέτη να αποχωριστεί τα όπλα του.
Επικεφαλής Διεθνούς Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας: Το πυρηνικό υλικό του Ιράν είναι ακόμα εκεί και σε μεγάλες ποσότητες
Ο επικεφαλής της Διεθνούς Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας, Ραφαέλ Γκρόσι, σε συνέντευξή του στο γαλλικό δίκτυο TF1, έκανε λόγο για «επείγουσα ανάγκη» διπλωματικής συμφωνίας, προκειμένου να αποτραπεί ο πολέμος ΗΠΑ-Ιράν, επεσήμανε τον κίνδυνο που παρουσιάζει το εμπλουτισμένο πυρηνικό υλικό του Ιράν, το οποίο, όπως είπε, παρέμεινε σε μεγάλο βαθμό άθικτο παρά τις επιθέσεις των ΗΠΑ σε τρεις μεγάλες εγκαταστάσεις πέρυσι και τον κίνδυνο τυχόν νέων επιθέσεων να πυροδοτήσουν μια ευρύτερη σύγκρουση.
«Το πρόβλημα είναι ότι δεν έχουμε πολύ χρόνο», τόνισε και πρόσθεσε: «Το μεγαλύτερο μέρος του υλικού που είχε συσσωρεύσει το Ιράν μέχρι τον Ιούνιο του 2025, παρά τους βομβαρδισμούς των ΗΠΑ και τις επιθέσεις, εξακολουθεί να βρίσκεται, σε μεγάλες ποσότητες, όπου βρισκόταν κατά τη στιγμή των επιθέσεων. Μέρος αυτού μπορεί να είναι λιγότερο προσβάσιμο, αλλά το υλικό εξακολουθεί να υπάρχει. Από την άποψη της μη διάδοσης, το υλικό παραμένει. Γι’ αυτό υπάρχει τόσο μεγάλο ενδιαφέρον – θα έλεγα επείγον – για την επίτευξη συμφωνίας που θα αποτρέψει νέα στρατιωτική δράση στην περιοχή».
Παράλληλα επανέλαβε ότι είναι ζωτικής σημασίας να αποφευχθεί μια ακόμη στρατιωτική αντιπαράθεση μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, καθώς υπάρχει πραγματικός κίνδυνος διάχυσης και επέκτασης της σύγκρουσης σε άλλες χώρες.
Ιράν: Αποφασιστική απάντηση σε περίπτωση επίθεσης
Το αδιέξοδο, το οποίο σύμφωνα με τις αυξανόμενες δηλώσεις Αμερικανών αξιωματούχων είναι απίθανο να ξεπεραστεί, και η στρατιωτική ενίσχυση των ΗΠΑ κοντά στο Ιράν έχουν αυξήσει τις πιθανότητες επιθέσεων. Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν απειλήσει να ανταποκριθούν με τη μέγιστη δύναμη σε οποιοδήποτε επίπεδο αμερικανικών επιθέσεων.
Σε μια σειρά δηλώσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης την Τρίτη, ο ανώτατος ηγέτης Αλί Χαμενεΐ δήλωσε ότι οι δυνάμεις του θα μπορούσαν να βυθίσουν ένα αεροπλανοφόρο των ΗΠΑ και να χτυπήσουν τον αμερικανικό στρατό «τόσο σκληρά που δεν θα μπορεί να ξανασηκωθεί».
Το Ιράν ενημέρωσε τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες ότι η Τεχεράνη θα θεωρήσει τις βάσεις, τις εγκαταστάσεις και τα περιουσιακά στοιχεία της «εχθρικής δύναμης» στην περιοχή ως νόμιμους στόχους σε περίπτωση που αντιμετωπίσει στρατιωτική επιθετικότητα.
Η ρητορική του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απέναντι στο Ιράν «σηματοδοτεί ένα πραγματικό κίνδυνο στρατιωτικής επίθεσης», ανέφερε η μόνιμη αποστολή του Ιράν στα Ηνωμένα Έθνη σε επιστολή της, προσθέτοντας ότι το Ιράν δεν επιθυμεί πόλεμο αλλά θα ανταποκριθεί «αποφασιστικά» εάν υποστεί στρατιωτική επίθεση.
Το Ιράν είναι ήδη επιφυλακτικό όσον αφορά τα διπλωματικά χρονοδιαγράμματα του Τραμπ. Πέρυσι, ο Λευκός Οίκος δήλωσε ότι θα έδινε στο Ιράν δύο εβδομάδες για να συνάψει μια παρόμοια πυρηνική συμφωνία. Ωστόσο, λίγες μέρες αργότερα, βομβαρδιστικά B-2 επιτέθηκαν σε τρεις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις, καθυστερώντας το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας.
Τις τελευταίες ημέρες, οι ΗΠΑ συνέχισαν να μετακινούν τα υπερσύγχρονα μαχητικά αεροσκάφη F-35 και F-22 προς τη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με δεδομένα παρακολούθησης πτήσεων και έναν αξιωματούχο των ΗΠΑ. Παράλληλα, το μεγαλύτερο αεροπλανοφόρο στον κόσμο, το USS Gerald R. Ford, βρίσκεται καθ’ οδόν για τη Μέση Ανατολή, σηματοδοτώντας το δεύτερο αεροπλανοφόρο που φτάσει στην περιοχή.
Με πληροφορίες από Wall Street Journal, Reuters, Associated Press, CNN, CBS News, TF1