Σε κατάσταση ασφυξίας: «Πόλεμος» για μια θέση πάρκινγκ

αναλογία οχημάτων ως προς τις θέσεις στάθμευσης στην Αθήνα, με τους οδηγούς, εκτός από το πρόβλημα της κυκλοφοριακής ασφυξίας, να βιώνουν καθημερινό αδιέξοδο όσον αφορά την εύρεση πάρκινγκ.

Πρακτικά, σύμφωνα με την ανάλυση των στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ από την τελευταία απογραφή πληθυσμού το 2021, για κάθε τρία αυτοκίνητα που αγοράζονται στο κέντρο της Αθήνας, μόνο το ένα έχει εξασφαλισμένο χώρο στάθμευσης, με τα υπόλοιπα δύο να επιβαρύνουν το ήδη κορεσμένο οδικό δίκτυο.

Αποτέλεσμα είναι οι αντοχές των οδηγών να δοκιμάζονται, ενώ δεν λείπουν και τα επεισόδια βίας. Πρόσφατο παράδειγμα είναι το σοβαρό περιστατικό στο Παγκράτι, όπου μια 22χρονη γυναίκα μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο με κάταγμα στο πόδι και τραύματα στο πρόσωπο και στο σώμα ύστερα από επίθεση από οδηγό μοτοσικλέτας την ώρα που επιχειρούσε να παρκάρει. Για την υπόθεση εκδόθηκε ένταλμα σύλληψης σε βάρος του 59χρονου οδηγού.

«Η κόρη μου είναι τραυματισμένη. Εχει τρομοκρατηθεί και φοβάται. Υπέστη ένα σοκ και δυστυχώς ο άνθρωπος αυτός που τη χτύπησε έτσι άγρια για μια θέση πάρκινγκ ακόμη αναζητείται», λέει ο πατέρας της 22χρονης στη Realnews, κάνοντας λόγο για κατάσταση «Φαρ Ουέστ» στους ελληνικούς δρόμους. Επίσης την περασμένη εβδομάδα, αυτή τη φορά στο Γαλάτσι, ένας 55χρονος επιτέθηκε με σιδερογροθιά σε έναν 45χρονο, ύστερα από διένεξη για μια θέση στάθμευσης, με αποτέλεσμα ο δεύτερος οδηγός να καταλήξει στο νοσοκομείο.

Αυτές οι εικόνες είναι σχεδόν καθημερινές, καθώς στην Αθήνα και στα προάστια περίπου 800.000 οδηγοί αναζητούν εναγωνίως μια θέση για να παρκάρουν το όχημά τους. Οπως προκύπτει από τα επίσημα στοιχεία, στην Περιφέρεια Αττικής τα νοικοκυριά διαθέτουν συνολικά 1.547.834 οχήματα, όμως οι διαθέσιμες θέσεις στις κατοικίες ανέρχονται σε μόλις 756.353. Αυτό σημαίνει ότι το 51% των ιδιωτικών αυτοκινήτων είναι αναγκασμένο να σταθμεύει μόνιμα σε δημόσιους χώρους, πεζοδρόμια ή ελεύθερα οικόπεδα. Η γεωγραφική κατανομή αυτού του ελλείμματος αναδεικνύει τις τεράστιες ανισότητες μεταξύ των περιοχών. Στην Περιφερειακή Ενότητα Κεντρικού Τομέα Αθηνών, η κατάσταση αγγίζει τα όρια του παραλόγου. Με 340.013 αυτοκίνητα και μόλις 105.410 θέσεις στάθμευσης, το ποσοστό κάλυψης περιορίζεται στο ισχνό 31%.

Στον Πειραιά και στα δυτικά προάστια η παλαιότητα των κτιρίων και η πυκνή δόμηση αντικατοπτρίζονται στα νούμερα. Ο Πειραιάς καλύπτει μόλις το 33% των οχημάτων του, ενώ ο Δυτικός Τομέας το 37%. Στον αντίποδα, η ανατολική Αττική εμφανίζει τη βέλτιστη εικόνα με 69% κάλυψη, ακολουθούμενη από τον Βόρειο Τομέα με 64%.

Δύσκολη λύση

Τα παραπάνω στοιχεία δεν είναι απλώς στατιστικές. Μεταφράζονται σε χιλιάδες χαμένες ανθρωποώρες, αυξημένη κατανάλωση ενέργειας και περιβαλλοντική επιβάρυνση. Η σύγκριση των 1,5 εκατ. εγγεγραμμένων επιβατικών με τις μόλις 756.353 θέσεις στάθμευσης στις κατοικίες αναδεικνύει το μέγεθος της ανάγκης για νέες πολιτικές: από τη δημιουργία δημοτικών πάρκινγκ και τη χρήση τεχνολογιών «smart parking», μέχρι την ουσιαστική ενίσχυση των μέσων μαζικής μεταφοράς.

Οπως εξηγεί στην «R» η Ελένη Παπατζίκου, συγκοινωνιολόγος μηχανικός και ειδικός γραμματέας του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων, «στο συγκεκριμένο ζήτημα οι λύσεις δεν μπορεί να είναι εύκολες ούτε ανώδυνες. Μιλάμε για θέματα χώρου που είναι περιορισμένος ειδικά στον Κεντρικό Τομέα, όπου υπάρχουν παλαιές πολυκατοικίες στις οποίες δεν υπάρχουν πάρκινγκ».

Μια λύση θα ήταν να κατασκευαστούν χώροι στάθμευσης εκτός οδού και να αξιοποιηθούν και χώροι που δεν έχουν σήμερα αυτή τη χρήση. «Με αυτόν τον τρόπο θα υπάρξει μια ελάφρυνση του προβλήματος. Οχι να λυθεί, απλώς με κάποιον τρόπο να υπάρξει μια καλύτερη οργάνωση του δημόσιου χώρου και να μην καταλαμβάνεται από σταθμευμένα οχήματα και από παράνομα σταθμευμένα αυτοκίνητα. Δεν είναι μόνο το θέμα της εξυπηρέτησης των τουριστών ή των επισκεπτών του κέντρου αλλά των ίδιων των κατοίκων. Αυτή τη στιγμή όλο το οδικό δίκτυο ξεχειλίζει από σταθμευμένα οχήματα», δηλώνει η Ελ. Παπατζίκου.

Δημοτικά πάρκινγκ

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία από τις υπηρεσίες του δήμου Αθηναίων, αυτή τη στιγμή λειτουργούν τρία δημοτικά πάρκινγκ: στον σταθμό της πλατείας Κλαυθμώνος, συνολικής χωρητικότητας 413 θέσεων, στον σταθμό της Βαρβακείου Αγοράς 335 θέσεων και στον σταθμό Κοτζιά 500 θέσεων. Το υπόγειο δημοτικό πάρκινγκ στην πλατεία Κοτζιά, μάλιστα, εγκαινιάστηκε πριν από μερικούς μήνες, με τον δήμαρχο Αθηναίων, Χάρη Δούκα, να κάνει λόγο για «μια ανάσα σε όσους κυκλοφορούν στην Αθήνα».

Παράλληλα, στον δήμο Αθηναίων έχουν σχεδιαστεί και λειτουργούν 5.177 θέσεις μόνιμων κατοίκων και 3.463 θέσεις διερχόμενων οδηγών με το σύστημα ελεγχόμενης στάθμευσης, καθώς και 1.604 θέσεις δικύκλων. Συνολικά, δηλαδή, από τα 234.603 αυτοκίνητα μόνιμων κατοίκων που δεν διαθέτουν ιδιωτικό χώρο στάθμευσης, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, καλύπτονται δωρεάν μόλις 5.177 θέσεις!

Στην κατάσταση ασφυξίας αναφέρεται και ο αντιπεριφερειάρχης Αττικής, Οδικής Ασφάλειας και Κέντρου Διαχείρισης Κυκλοφορίας της Περιφέρειας Αττικής, Κωνσταντίνος Μαρκουίζος. «Το ζητούμενο δεν είναι να κατασκευαστούν και άλλες θέσεις πάρκινγκ. Γιατί όσο φτιάχνουμε, γεμίζουν. Το γεγονός ότι μόνο ένας στους τρεις κατοίκους του κέντρου έχει θέση πάρκινγκ είναι πρόβλημα των ίδιων των κατοίκων. Θα έπρεπε να έχουν θέση πάρκινγκ τα σπίτια τους, όχι στον δρόμο. Ο δρόμος είναι κοινόχρηστος, οι θέσεις είναι κοινόχρηστες και ήδη δίνονται θέσεις σε μόνιμους κατοίκους», δηλώνει ο αντιπεριφερειάρχης.